حجت الاسلام و المسلمین محمد براری، از اساتید حوزه علمیه قم در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در ساری با تبریک به مناسبت فرا رسیدن سالروز میلاد منجی عالم بشریت، مهدی موعود (ع)، به «ضرورت توجه تخصصی به حیطههای مختلف حدیثی» اشاره و خاطرنشان کرد: از دیرباز، یکی از شاخصههای اصلی علمای دین، استخراج دقیق و عالمانه آموزهها از متون دینی و مقابله با هرگونه سهلانگاری و سادهانگاری در این عرصه بوده است.
استاد حوزه علمیه قم اظهار کرد: نهضت علمی مرحوم وحید بهبهانی در مقابل اخباریون و نیز سختگیری عالمانی مانند احمد بن محمد بن عیسی اشعری قمی نسبت به نقل بیضابطه احادیث را میتوان از همین منظر تحلیل کرد.
وی ابراز داشت: کسانی که با فضای علوم دینی آشنا هستند، تأیید میکنند که این دقتورزی بهویژه در حیطه فقه بهصورت پیوسته و با حساسیت بالایی تداوم یافته است. در این عرصه، روایات با توجهی بالا به ریزهکاریهای متن و سند مورد بحث و بررسی قرار گرفتهاند، چنانکه حتی در کتب حدیثی برجایمانده از پیشینیان نیز این امر به وضوح نمایان است.
استاد حوزه علمیه قم خاطرنشان کرد: در نقل و استفاده از احادیث در دیگر ابعاد آن شدّت و حدّت و دقّت نظر مشاهده نمیشود. اگرچه درصدد نقد چگونگی نقل آموزهها در کتب حدیثی نیستیم، اما این تفاوت رویه بر اهل علم پوشیده نیست. این تفاوت رویه در برخی موارد موجب آسیبهایی در استفاده از متون روایی شده است.
حجتالاسلام براری تأکید کرد: جریانهای انحرافی تاریخی که مانند خوره به اعتقادات و مسلمات دینی میتازیدند و تصویری غیرواقعی ارائه میدادند، بیشترین بهره را از همین فضا بردهاند و حتی توانستهاند برخی از بهظاهر اهل علم و نخبگان دینی را نیز با خود همراه کنند. مشکل اصلی در بسیاری موارد ناشی از سهلانگاری و ساده نگری در استفاده از منابع دینی در حوزههای غیرفقهی است.
استاد حوزه علمیه قم بیان کرد: زمانی که یک استاد، تخصص در عرصهای مانند «مهدویت» را امری ساده وانمود میکند و نسخهای مانند مطالعه یکجلدی «منتخب الاثر» را برای متخصص شدن کافی میداند، این نشان از ریشهدار بودن چنین نگاه سطحی دارد.
وی اضافه کرد: توجه عالمانه و دقیق – متناسب با هر حوزه علمی – ضرورتی انکارناپذیر است و تحقق این امر، راه را برای برداشتهای ذوقی، خیالی و سلیقهای از متون دینی تا حد زیادی میبندد. البته این سخن به معنای نادیده گرفتن تلاشهای موجود نیست. وجود مراکز تخصصی گواه توجه به این مهم است، اما هنوز این نگاه تخصصی محور آنگونه که باید جایگاه خود را به طور کامل باز نکرده و نیازمند تأکید و توسعه بیشتری است.
نظر شما